Page 163 - lifelong education
P. 163
literacy
ที่ักษะ ป็ระกอบด�วย่ ที่ักษะป็ฏิิบัติและที่ักษะที่างป็ัญ่ญ่า ที่ักษะป็ฏิิบัติ
เป็็นคัวามสำามารถในการใชี�เคัร่�องม่อคั�นคัว�าคัวามร้� และการนำาคัวามร้�
ไป็ใชี�จัริง เชี่น คัวามสำามารถในการเรีย่นร้� อ่าน เขีย่น คัิดคัำานวณ์ และ
ใชี�เคัร่�องม่อที่างเที่คัโนโลย่ีดิจัิที่ัล ที่ักษะต่าง ๆ อาจัป็ระกอบกันเป็็นชีุดที่ักษะ
(set of skills) ได� สำ่วนที่ักษะที่างป็ัญ่ญ่า เป็็นคัวามสำามารถที่างการคัิด
ซึ่ึ�งเป็็นกระบวนการป็ลุกเร�าให�สำมองได�พื่ัฒนาและมีระดับเชีาวน์ป็ัญ่ญ่าสำ้งขึ�น
ที่ี�เรีย่กว่า สำติป็ัญ่ญ่า คั่อ คัวามระลึกร้� ที่ักษะที่างป็ัญ่ญ่ามีพื่่�นฐานที่ั�งจัาก
กระบวนการการศึึกษา ศึาสำนา วัฒนธรรม จัิตใจั และอารมณ์์ ที่ั�งนี� ต�องคัิด
ด�วย่จัิตใจัที่ี�ตั�งมั�นเป็็นป็รกติ เที่ี�ย่งตรง และเป็็นกลาง
เจัตคัติและคัุณ์ลักษณ์ะ เป็็นคัวามคัิด คัวามร้� คัวามเชี่�อ และคัวามร้�สำึก
ของบุคัคัลต่อสำิ�งใดสำิ�งหนึ�ง ซึ่ึ�งสำ่งผู้ลให�บุคัคัลมีป็ฏิิกิริย่า ที่่าที่ี พื่ฤติกรรม
หร่อการกระที่ำา ในลักษณ์ะใดลักษณ์ะหนึ�ง การสำร�างเสำริมเจัตคัติที่ี�ดี ที่ี�ถ้กต�อง
นำาไป็สำ้่พื่ฤติกรรมหร่อการกระที่ำาที่ี�เหมาะสำม ซึ่ึ�งหากมีการป็ฏิิบัติย่่างต่อเน่�อง
จัะเกิดเป็็นคัุณ์ลักษณ์ะหร่อลักษณ์ะนิสำัย่ที่ี�พื่ึงป็รารถนา
สำมรรถนะ เป็็นคัวามสำามารถในการนำาคัวามร้� ที่ักษะ เจัตคัติและ
คัุณ์ลักษณ์ะต่าง ๆ ไป็ป็ระยุ่กต์ใชี�อย่่างบ้รณ์าการในงานหร่อสำถานการณ์์
ต่าง ๆ รวมที่ั�งการต่อย่อดและสำร�างสำรรคั์สำิ�งใหม่ให�เกิดป็ระโย่ชีน์ต่อตน
และผู้้�อ่�น
คัวามฉลาดร้�จัึงเป็็นการร้�และเข�าใจัสำาระที่ี�ถ้กถ�วน คัรอบคัลุมทีุ่กป็ระเด็น
สำำาคััญ่ มีการต่อย่อด เชี่�อมโย่งคัวามร้�เดิม เสำริมสำร�างคัวามร้�ใหม่ เกิดแนวคัิด
สำร�างสำรรคั์นวัตกรรม นำาไป็ใชี�ป็ระโย่ชีน์ได�จัริง ผู้้�มีคัวามฉลาดร้�คัวรใชี�
สำติป็ัญ่ญ่าดำาเนิน “กิจัที่ี�จัะที่ำา คัำาที่ี�จัะพื่้ด” ให�เกิดสำัมฤที่ธิผู้ล พื่ัฒนาเป็็น
คัวามเจัริญ่ต่อชีีวิต
ตัวอย่่างสำาระและสำมรรถนะของคัวามฉลาดร้� เชี่น คัวามฉลาดร้�ที่าง
วิที่ย่าศึาสำตร์ (scientific literacy) คัวามฉลาดร้�ที่างการใชี�สำ่�อ (media
literacy) คัวามฉลาดร้�เร่�องสำารสำนเที่ศึ (information literacy) คัวามฉลาดร้�
145
14/5/2568 BE 09:35
_25-0243(001-272)P5.indd 145
_25-0243(001-272)P5.indd 145 14/5/2568 BE 09:35
