ไม้ยมก หรือ ยมก
ชื่อเครื่องหมายวรรคตอน รูปดังนี้ ๆ
มีหลักเกณฑ์การใช้ดังต่อไปนี้
ใช้เขียนหลังคำ วลี หรือประโยค เพื่อให้อ่านซ้ำคำ วลีหรือประโยคอีกครั้งหนึ่ง
ตัวอย่าง
(๑) เด็กเล็ก ๆ [เด็ก-เล็ก-เล็ก]
(๒) ในวันหนึ่ง ๆ [ใน-วัน-หนึ่ง-วัน-หนึ่ง]
(๓) แต่ละวัน ๆ [แต่-ละ-วัน-แต่-ละ-วัน]
(๔) มีเสียงตะโกนว่า “ไฟไหม้ ๆ” [มี-เสียง-ตะ-โกน-ว่า-ไฟ-ไหฺม้-ไฟ-ไหฺม้]
หมายเหตุ
๑. คำที่เป็นคำซ้ำ ต้องใช้ไม้ยมก หรือยมก เสมอ เช่น สีดำ ๆ [สี-ดำ-ดำ]
เด็กตัวเล็ก ๆ [เด็ก-ตัว-เล็ก-เล็ก]
๒. ไม่ควรใช้ไม้ยมก หรือ ยมก ในกรณีดังต่อไปนี้
๒.๑ เมื่อเป็นคำคนละบทคนละความ
ตัวอย่าง
| เขียนผิด | เขียนถูก |
| ฉันจะไปปทุมวัน ๆ นี้. | ฉันจะไปปทุมวันวันนี้. |
| เขาเคยมาทุกวัน ๆ นี้ไม่มา. | เขาเคยมาทุกวัน วันนี้ไม่มา. |
| เขาซื้อสี ๕ กระป๋อง ๆ ละ ๕๐ บาท. | เขาซื้อสี ๕ กระป๋อง กระป๋องละ ๕๐ บาท. |
| นายดำ ๆ นา. | นายดำ ดำนา. |
๒.๒ เมื่อรูปคำเดิมเป็นคำ ๒ พยางค์ ที่มีเสียงซ้ำกัน
ตัวอย่าง
(๑) นานา เช่น นานาชาติ นานาประการ
(๒) จะจะ เช่น เขียนจะจะ ดำนาจะจะ มุง (หลังคา) จะจะ
๒.๓ เป็นคำคนละชนิดกัน
ตัวอย่าง
คนคนนี้มีวินัย. (คนคำแรกเป็นสามานยนาม คนคำหลังเป็นลักษณนาม)
๒.๔ เมื่อเป็นคำประพันธ์
ตัวอย่าง
๑ หวั่นหวั่นจิตรคิดคิดหวนครวญครวญหา
คอยคอยหายหลายหลายนัดผัดผัดมา แทบแทบเดือนเตือนเตือนว่าช้าช้าวัน
เอะเอะผิดติดติดเบือนเชือนเชือนไฉน แปลกแปลกใจใคร่ใคร่รู้ดูดูขัน
ทำทำทีหนีแหนงแกล้งแกล้งกัน เชิงเชิงชั้นหันหันบากฉากฉากใจ
…………………………………………… …………………………………………….
ยกเว้นกลบทที่มีกำหนดให้ใช้ไม้ยมก
ตัวอย่าง
มีรูปเหญี่ยว ๆ ตั้ง ตามไตร มุขนา
ทกที่มุม ๆ ของ เขตต์นั้น
ป้านลมจับ ๆ ไสว แสวงเหยื่อ เยี่ยงเฮย
กระเบื้องประดับ ๆ ถ้วยไสร้ สบสรรพ์ฯ
ที่มา : หลักเกณฑ์การใช้เครื่องหมายวรรคตอนและเครื่องหมายอื่น ๆ ฯ ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พิมพ์ครั้งที่ ๗ (แก้ไขเพิ่มเติม) หน้า ๓๗-๓๘
